Zes monumentale zuilen domineren O’Connell Street. Kogelinslagen in het steen herinneren eraan dat de General Post Office in Dublin in april 1916 veel meer was dan een postkantoor: het werd het hoofdkwartier van een opstand die een Ierse republiek moest uitroepen.
De GPO is nog altijd in gebruik en ontvangt tegenwoordig klanten van An Post, reizigers die de architectuur komen bewonderen en bezoekers van het GPO Museum. Op enkele meters van de Spire blijft het gebouw een van de meest indrukwekkende monumenten van de hoofdstad: tegelijk een openbare dienst, een herinneringsplaats en een symbool van de Ierse onafhankelijkheid.

De General Post Office in Dublin – © Stefan Jürgensen
De General Post Office, meestal de GPO genoemd, ligt aan O’Connell Street Lower, de belangrijkste verkeersader in het centrum van Dublin. De neoklassieke gevel en de grote portiek onderscheiden het gebouw meteen van de aangrenzende winkelpanden.
In de GPO is het hoofdkantoor gevestigd van An Post, de Ierse nationale postoperator. Het is strikt genomen geen postbank, ook al biedt An Post tegenwoordig verschillende financiële, bancaire en administratieve diensten aan.
De grote publieke hal is nog steeds een echt postkantoor. Je kunt er postzegels kopen, brieven of pakketten versturen en gebruikmaken van de diensten aan de loketten. Tijdens de openingstijden van het postkantoor is de toegang gratis.
Een ander deel van het gebouw huisvest het GPO Museum, voorheen GPO Witness History genoemd. Dit betaalde museum vertelt het verhaal van de Paasopstand, de onafhankelijkheidsoorlog, de burgeroorlog en verschillende andere episodes die het moderne Ierland hebben gevormd.
Aan het begin van de 19e eeuw is het centrale postkantoor van Dublin gevestigd in panden op College Green en vervolgens in verschillende straten van de hoofdstad. Door de groei van postverkeer en communicatie wordt de bouw van een groter gebouw noodzakelijk.
De in County Armagh geboren architect Francis Johnston krijgt de opdracht het nieuwe gebouw te ontwerpen. Hij is al bekend door verschillende Ierse openbare gebouwen en bedenkt een monument dat de macht en stabiliteit van het bestuur moet uitstralen.
Charles Whitworth, Lord Lieutenant of Ireland, legt in augustus 1814 de eerste steen. De bouw duurt bijna drieënhalf jaar. Uiteindelijk opent het gebouw in januari 1818 zijn deuren voor het publiek.
De GPO groeit snel uit tot het hart van de communicatie in Ierland. Naast de post komen geleidelijk de telegraaf, de telefoon en de financiële diensten van de Post Office Savings Bank.
De gevel van de GPO wordt gedomineerd door een portiek met zes Ionische zuilen. Deze dragen een breed driehoekig fronton, bekroond door drie standbeelden die Mercurius, Trouw en Hibernia, de allegorische figuur van Ierland, voorstellen.
Het middendeel is bekleed met Portlandsteen, waarvan de lichte kleur contrasteert met het graniet van de rest van de gevel. Het geheel getuigt van de neoklassieke smaak van het begin van de 19e eeuw, geïnspireerd door de architectuur van het oude Griekenland en Rome.
Het oorspronkelijke ontwerp van Francis Johnston is georganiseerd rond een binnenplaats waar voertuigen met post konden rijden. Doorgangen naar Henry Street vergemakkelijkten de aankomst en het vertrek van postkoetsen.
Het gebouw dat vandaag zichtbaar is, is echter niet volledig dat van 1818. Een groot deel van het interieur werd tijdens de Paasopstand verwoest en in de jaren 1920 herbouwd.
Toen de organisatoren van de Paasopstand hun strategie uitwerkten, bood de GPO verschillende voordelen. Het gebouw lag in het centrum van Dublin, nam een dominante positie in aan Sackville Street, de vroegere naam van O’Connell Street, en controleerde een essentieel deel van de post-, telegraaf- en telefoonverbindingen van het land.
De opstand werd niet georganiseerd door een Ierse regering, aangezien Ierland toen vanuit Londen werd bestuurd. Hij werd in het geheim voorbereid door leden van de Irish Republican Brotherhood, met medewerking van de Irish Volunteers, de Irish Citizen Army en de vrouwenorganisatie Cumann na mBan.
De opstandelingen waren van plan gelijktijdig verschillende strategische gebouwen in Dublin in te nemen. De GPO moest hun hoofdkwartier worden en de symbolische zetel van de voorlopige regering van de uitgeroepen republiek.

De Paasopstand van 1916 – Publiek domein
Op 24 april 1916, paasmaandag, nemen enkele honderden strijders bezit van de General Post Office. Onder hen bevinden zich Patrick Pearse, James Connolly, Thomas Clarke, Joseph Plunkett en Seán Mac Diarmada.
Vanaf de trappen van de GPO leest Patrick Pearse publiekelijk de Proclamatie van de Ierse Republiek voor. De tekst kondigt de oprichting van een voorlopige regering aan en verkondigt het recht van het Ierse volk op onafhankelijkheid.
Binnen in het gebouw organiseren de opstandelingen hun bevelvoering, richten ze een ziekenboeg in en proberen ze de communicatie met hun verschillende posities in de stad te onderhouden. Vrouwen van Cumann na mBan en de Irish Citizen Army voeren onder meer verbindings- en zorgtaken uit.
De groene vlag met het opschrift « Irish Republic » en de Ierse driekleur worden op het dak gehesen. Hun aanwezigheid boven de GPO geeft het gebouw onmiddellijk een symbolische betekenis.
De Britse troepen omsingelen de rebellenposities geleidelijk. De artillerie beschiet het centrum van Dublin vanuit verschillende punten, onder meer vanaf de omgeving van de Liffey.
Op vrijdag 28 april wordt de GPO door brand verwoest. De vlammen bereiken de verdiepingen en doen een deel van het dak instorten. Door de rook en hitte is de positie niet langer houdbaar.
De opstandelingen breken vervolgens door de muren van aangrenzende gebouwen om verder te komen zonder zich rechtstreeks op straat bloot te stellen. Uiteindelijk bereiken ze Moore Street, waar de leiding zich terugtrekt.
Patrick Pearse aanvaardt op 29 april de overgave om verdere burgerlijke slachtoffers te voorkomen. Vijftien leiders van de opstand worden vervolgens door de Britse autoriteiten geëxecuteerd, van wie veertien in Kilmainham Gaol. Roger Casement wordt enkele maanden later in Londen opgehangen.
Verschillende zichtbare sporen op de zuilen en buitenmuren worden doorgaans in verband gebracht met het schieten tijdens de Paasopstand. Ze geven de gevel een bijna documentaire dimensie.
Deze inslagen zijn niet altijd op het eerste gezicht gemakkelijk te herkennen. De steen vertoont ook sporen van erosie, restauraties en twee eeuwen blootstelling aan stedelijke vervuiling. De duidelijkste sporen zijn te zien op de zuilen en in de lagere delen van de portiek.
Het gebouw blijft daarmee een van de zeldzame plekken in het centrum van Dublin waar de fysieke sporen van de gevechten van 1916 nog rechtstreeks in het stadsbeeld te zien zijn.
Na de gevechten blijven de gevel en de portiek overeind, maar het grootste deel van het interieur is verwoest. Het centrale postkantoor functioneert enkele jaren vanuit tijdelijke panden.
De onafhankelijkheidsoorlog, het Anglo-Ierse Verdrag en vervolgens de burgeroorlog vertragen de herbouw. De werkzaamheden kunnen pas echt beginnen na de oprichting van de Ierse Vrijstaat.
Het project wordt toevertrouwd aan een team van het Office of Public Works onder leiding van architect T. J. Byrne. De historische delen blijven behouden, terwijl het gebouw wordt uitgebreid en aangepast aan de behoeften van een moderne postadministratie.
De nieuwe publieke hal combineert enkele neoklassieke elementen met een decor dat is beïnvloed door de art deco. De gerestaureerde GPO heropent officieel in 1929, tijdens een ceremonie onder voorzitterschap van W. T. Cosgrave.
In de hal van de GPO staat The Death of Cúchulainn, een beeldhouwwerk van Oliver Sheppard dat de dood van de held uit de Ierse mythologie voorstelt.
Dodelijk gewond bindt Cúchulainn zich aan een steen vast om staand tegenover zijn vijanden te sterven. Het beeld van de krijger die weigert in te storten, werd geleidelijk geassocieerd met het offer van de opstandelingen van 1916.
Het beeldhouwwerk werd niet onmiddellijk na de opstand geplaatst. Éamon de Valera koos het als officieel herdenkingsmonument voor de Paasopstand en het werd in 1935 in de GPO onthuld.
Het staat voor een raam dat uitkijkt op O’Connell Street, op een plek waar het zowel vanuit de hal als van buitenaf zichtbaar is. De afbeelding staat ook op de Ierse munten van 10 shilling die in 1966 werden geslagen voor de vijftigste verjaardag van de opstand.
Het GPO Museum, in 2016 geopend onder de naam GPO Witness History, beslaat een deel van het historische gebouw. Het is niet zomaar een postmuseum: de tentoonstelling gaat vooral over de gebeurtenissen die tot de Ierse onafhankelijkheid hebben geleid.
De tentoonstelling plaatst de Paasopstand in haar politieke en sociale context. Ze belicht de doelstellingen van de opstandelingen, de Britse militaire reactie en de ervaringen van burgers die vastzaten in een stad die in een slagveld was veranderd.
Het verhaal gaat verder met de onafhankelijkheidsoorlog, de onderhandelingen over het Anglo-Ierse Verdrag, de burgeroorlog en de opbouw van de Ierse staat. De route behandelt ook het conflict in Noord-Ierland en het vredesproces dat in 1998 leidde tot het Goedevrijdagakkoord.
Interactieve schermen, opnamen, foto’s en historische voorwerpen maken het mogelijk verschillende standpunten naast elkaar te leggen. Een immersieve film brengt het verloop van de opstand in het centrum van Dublin in beeld.
Het museum toont documenten over de Proclamatie van de Republiek, de strijders van 1916 en mensen die met de gevechten werden geconfronteerd. De scenografie geeft een belangrijke plaats aan individuele getuigenissen.
Bezoekers kunnen verschillende interactieve installaties gebruiken, een krantenpagina samenstellen of het versturen van een bericht in morsecode uitproberen. Deze installaties maken duidelijk welke strategische rol communicatie tijdens de opstand speelde.
De route wil ook verder gaan dan een uitsluitend militaire lezing. Ze behandelt de gevolgen van de gevechten voor de inwoners, de verwoestingen in het stadscentrum en de verscheidenheid aan opvattingen die destijds in de Ierse samenleving leefden.
In 2026 presenteert het museum onder meer de tijdelijke tentoonstelling Peace Heroines, over de rol van dertig vrouwen in het vredesproces in Noord-Ierland. De tentoonstelling loopt tot en met 31 augustus 2026 en is inbegrepen bij het toegangsbewijs.
De toegang tot de hoofdhal van het postkantoor is gratis tijdens de openingstijden van An Post. Je kunt er het decor bekijken, het standbeeld van Cúchulainn zien en gebruikmaken van de postdiensten.
Deze vrije toegang geeft echter geen toegang tot het GPO Museum. Voor een bezoek aan de historische tentoonstelling moet je een ticket kopen.
Houd rekening met de werking van het postkantoor. Aan de loketten worden echte klanten geholpen en de hal mag niet worden beschouwd als een tentoonstellingsruimte die volledig aan toeristen is gewijd.
Voor het bekijken van de gevel, de posthal en het standbeeld van Cúchulainn kun je ongeveer een kwartier rekenen. Voor het GPO Museum en de interactieve installaties moet je echter tussen één en twee uur uittrekken.
Het museum kun je op eigen gelegenheid bezoeken. Op bepaalde data worden ook themarondleidingen aangeboden, onder meer over de Paasopstand, Michael Collins of vrouwen die betrokken waren bij politieke en vredesbewegingen.
Er is een audiogids beschikbaar in verschillende talen, waaronder het Frans. Afhankelijk van de voorwaarden die tijdens het bezoek gelden, kan deze ook als app worden aangeboden.
Informatie en reserveringen zijn beschikbaar op de officiële website van het GPO Museum.
Wil je je bezoek graag verlengen zonder kilometers te hoeven afleggen? Hier zijn een paar accommodaties op een goede locatie om te overnachten vlak bij de belangrijkste bezienswaardigheden.
Les informations essentielles pour préparer votre visite avec les bons repères, les bons accès et les bonnes options de réservation.
53.349359, -6.260732
Openingstijden van het postkantoor An Post:
Openingstijden van het GPO Museum:
Het is raadzaam tussen één en twee uur uit te trekken voor het museum. De openingstijden van het postkantoor en die van de tentoonstelling kunnen afzonderlijk worden gewijzigd.
Het is raadzaam de informatie te controleren bij An Post en het GPO Museum.
Vérifiez les horaires et conditions d’accès avant votre départ, surtout en haute saison ou lors des jours fériés irlandais.
Deze prijzen gelden voor online gekochte tickets. De tarieven ter plaatse kunnen, afhankelijk van de gekozen categorie, 2 tot 5 € hoger liggen.
De toegang tot de publieke hal van de General Post Office blijft volledig gratis. Alleen voor een bezoek aan het GPO Museum is een ticket nodig.
Voor speciale rondleidingen en bepaalde evenementen kan een afzonderlijk tarief gelden. Online reserveren wordt aanbevolen om van het beste tarief te profiteren en toegang te verzekeren.
Tarieven kunnen wijzigen. Reserveren via de officiële website van het GPO Museum.